Theo các chuyên gia dinh dưỡng cho biết tốt nhất nên cho trẻ bắt đầu ăn dặm từ 4 đến 6 tháng, vì lúc này hệ tiêu hóa của trẻ đã được cải thiện. Đồng thời làm sao để biết trẻ 5 tháng tuổi ăn dặm được chưa? Thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng tuổi cần bổ sung những gì?
Dấu hiệu cho thấy bé bắt đầu có thể ăn dặm
Theo khuyến cáo của Viện Dinh dưỡng Quốc gia Việt Nam, trẻ sơ sinh nên được bú sữa mẹ trong 6 tháng đầu. Tuy nhiên, đến tháng thứ 4 hoặc 5, nhiều bé có thể bắt đầu tập ăn dặm. Ăn dặm được coi là hình thức bổ sung các chất dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển của trẻ bên cạnh sữa mẹ. Điều quan tâm hàng đầu của các bậc cha mẹ khi bắt đầu cho trẻ ăn bổ sung là nên lựa chọn nhóm thực phẩm nào để cung cấp dưỡng chất đầy đủ và phù hợp với hệ tiêu hóa của trẻ. Khi trẻ bước sang tháng thứ 5 và có các dấu hiệu dưới đây mẹ có thể cho bé ăn dặm.
- Cân nặng gấp đôi trọng lượng của bé so với lúc mới sinh.
- Khi bé biết tự giữ đầu thẳng và ngồi dậy.
- Bé học cách đưa miệng về phía trước để lấy thức ăn.
- Bé thích thú với thức ăn của người lớn.
- Bé đòi bú nhiều hơn, nhu cầu dinh dưỡng tăng.
- Bé thường nhai tóp tép miệng.
Bé 5 tháng tuổi có thể ăn những nhóm thực phẩm nào?
Các loại ngũ cốc
Ngũ cốc là nhóm thực phẩm có thể cho bé ăn dặm đầu tiên vì mẹ có thể dễ dàng điều chỉnh độ đặc hay sệt của món ăn. Nếu bé đã quen với việc ăn cháo loãng ở tháng thứ 4 thì việc cho trẻ 5 tháng tuổi làm quen với thức ăn đặc là điều khá dễ dàng. Mẹ có thể nấu cháo đặc hơn hoặc chuyển sang các loại ngũ cốc khác như bột yến mạch, khoai lang xay nhuyễn. Khoảng thời gian để trẻ làm quen từng loại thực phẩm khác nhau là 3 - 5 ngày.
Các loại rau củ, trái cây
Ăn trái cây và rau quả có thể giúp em bé hấp thụ đa dạng các vitamin quan trọng. Đồng thời, tạo thói quen ăn uống lành mạnh cho bé. Nhưng không phải loại rau củ nào cũng cho bé ăn. Trẻ 5 tháng tuổi có thể ăn các loại rau củ như cà rốt, bí đỏ, rau bina, bơ và bông cải xanh,... Rau và trái cây nên được rửa sạch, luộc chín và nghiền nhuyễn. Hoặc mẹ có thể chọn các loại trái cây mềm như bơ và chuối chín chỉ cần nghiền nhuyễn là có ngay món ăn bổ dưỡng cho bé.
Bổ sung thực phẩm giàu protein
Thịt, các loại đậu, trứng, tôm, cá là những thực phẩm giàu protein rất tốt cho trẻ mà mẹ có thể thêm vào thực đơn ăn dặm truyền thống cho bé 5 tháng. Tuy nhiên, do tính chất dai của thịt, mẹ nên cho bé tập làm quen với ngũ cốc hoặc rau củ xay nhuyễn trước khi cho bé ăn thịt, cá. Bé 5 tháng tuổi có thể ăn thịt gà, thịt heo, thịt bò xay nhuyễn hoặc kết hợp với khoai lang, bí đỏ, đậu hà lan,...
Các món ăn dặm cho bé 5 tháng đầy đủ dinh dưỡng
Nếu cha mẹ còn băn khoăn tìm kiếm món tập ăn dặm cho bé 5 tháng đầy đủ dinh dưỡng, hãy bỏ túi danh sách 10 món dưới đây để tham khảo.
Cháo trắng
Đồ ăn dặm cho trẻ 5 tháng tuổi khi mới bắt đầu cha mẹ chỉ nên cho con ăn cháo trắng. Thời gian cho bé làm quen trong khoảng 1 tuần để hệ tiêu hóa kịp thích nghi, sau đó mới chuyển sang thực đơn với nhiều loại thực phẩm phong phú hơn. Cách nấu cháo trắng cho trẻ bắt đầu ăn dặm như sau:
Chuẩn bị
- Gạo tẻ: 10g
- Nước lọc: 100ml
Các bước chế biến
- Gạo vo sạch và cho vào cốc nhỏ hoặc bát ăn cơm đặt vào nồi cơm điện gia đình, gạo nấu cháo theo tỉ lệ 1 gạo : 10 nước
- Cháo chín rây nhuyễn lấy phần hỗn hợp khoảng 10 – 15ml
- Cho trẻ ăn khoảng 1 – 2 thìa cháo rây trong tuần đầu trẻ ăn dặm (tương đương 5 – 10ml)
Bột đậu xanh, bí đỏ
Bột đậu xanh, bí đỏ là món ăn dặm thơm ngon, hương vị hấp dẫn mà nhiều em bé yêu thích. Hỗn hợp bột còn chứa nhiều chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể và cách chế biến khá đơn giản. Cha mẹ có thể tham khảo công thức sau đây để nấu món ăn này cho em bé nhà mình:
Chuẩn bị
- Bí đỏ: 10g
- Bột đậu xanh: 10g
- Bột gạo: 10g
- Dầu ăn: 1 thìa cà phê
Các bước chế biến
- Bí đỏ bỏ vỏ, rửa sạch, thái miếng và hấp chín, nghiền hoặc xay nhuyễn
- Hòa bột đậu xanh, bột gạo vào nước và cho nồi lên bếp vừa đun vừa khuấy
- Khi bột chín, thêm bí đỏ và khuấy đều thêm khoảng 5 phút và tắt bếp
- Múc bột ra bát, chờ nguội bớt và cho trẻ ăn
Bột sữa, bí đỏ
Bí đỏ là thực phẩm được nhiều cha mẹ thường xuyên đưa vào thực đơn cho bé 5 tháng ăn dặm. Bí đỏ nổi tiếng với công dụng tăng cân hiệu quả, đặc biệt thơm ngon hấp dẫn trẻ. Cha mẹ có thể nấu bí đỏ trộn sữa bột hoặc sữa mẹ theo công thức sau:
Chuẩn bị
- Bí đỏ: 10g
- Sữa mẹ hoặc sữa công thức: 200 – 300ml
Các bước chế biến
- Bí đỏ gọt vỏ, rửa sạch, thái hạt lựu
- Cho bí đỏ vào hấp cách thủy trong thời gian khoảng 10 phút, sau đó xay mịn
- Trộn bí đỏ với sữa mẹ hoặc sữa công thức để làm loãng
- Trình bày lên đĩa hoặc bát ăn dặm và cho trẻ ăn khi còn ấm
Bột thịt gà, khoai lang
Thịt gà chứa nhiều đạm lành tính rất thích hợp với giai đoạn đầu khi cho trẻ tập ăn dặm. Cha mẹ nên chọn cho con phần thịt gà trắng và chế biến loại thịt này trước các loại thịt đỏ như cá hồi, thịt bò… Cách làm bột thịt gà, khoai lang tập ăn dặm cho bé 5 tháng như sau:
Chuẩn bị
- Thịt gà: 10g
- Khoai lang: 10g
- Bột ăn dặm: 20g
Các bước chế biến
- Thịt gà rửa sạch, cho vào nồi hấp chín, sau đó băm hoặc xay nhuyễn
- Khoai lang gọt vỏ, rửa sạch, thái miếng, hấp chín và nghiền nhuyễn
- Hòa bột với nước nấu chín bột, cho thịt gà và khoai lang vào khuấy đều
- Cho bột ra bát, chờ bột nguội và cho trẻ thưởng thức
Một số lưu ý khi nấu đồ ăn dặm cho bé 5 tháng
Để đảm bảo quá trình chế biến đồ ăn dặm cho bé 5 tháng ăn ngon miệng, đầy đủ dinh dưỡng, cha mẹ nên chú ý một số vấn đề như sau:
- Sử dụng nước ấm: Khi nấu cháo cho con, cha mẹ nên sử dụng nước ấm. Cách làm này vừa tiết kiệm thời gian nấu nướng, đồng thời giữ được chất dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe của trẻ trong gạo không bị bay hơi do dùng nước lạnh.
- Không hâm đi hâm lại cháo nhiều lần: Lượng thức ăn của trẻ 5 tháng khá ít, vì vậy phụ huynh nên tính toán để chế biến cho con ăn vừa đủ. Tuyệt đối không hâm đi hâm lại cháo nhiều lần trong ngày làm giảm lượng vitamin, khoáng chất và làm vị cháo biến đổi khó ăn.
- Rã đông thực phẩm từ từ: Nếu sử dụng thực phẩm trữ đông, cha mẹ không nên rã đông bằng nước nóng. Hãy chuyển thực phẩm từ ngăn đông xuống ngăn mát, rã động từ từ để tránh bị nhiễm khuẩn và mất chất dinh dưỡng.
- Chọn thực phẩm an toàn: Hệ tiêu hóa trẻ 5 tháng còn non yếu, do đó cha mẹ cần chọn lựa kỹ lưỡng thực phẩm chế biến đồ ăn dặm cho con. Chọn các loại thực phẩm đảm bảo an toàn vệ sinh, có nguồn gốc rõ ràng, mua từ các địa chỉ uy tín.
- Không chế biến các loại thực phẩm kỵ nhau: Cha mẹ cần chú ý không chế biến món ăn dặm từ các thực phẩm kỵ nhau làm ảnh hưởng đến tiêu hóa và sức khỏe của trẻ. Nên cho trẻ làm quen với từng loại thực phẩm mới và không nên trộn lẫn nhất là giai đoạn đầu cho con ăn dặm.
- Không cho muối vào đồ ăn dặm: Muối và một số gia vị như đường không nên sử dụng để chế biến đồ ăn dặm cho trẻ 5 tháng. Những loại gia vị này sẽ làm ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa của trẻ.
